آیت الله تحریری: شادمانی از علم و قدرت به شکل استقلالی نوعی‌قارون‌صفتی است

 

محمدباقر تحریری


آیت‌الله محمدباقر تحریری گفت: انسان مومن اگر به اهداف خود نرسد مایوس نمی‌شود و اگر هم به هدف‌های خود دست یافت مغرور نمی‌گردد، چون در هر حال خود را تحت تدبیر الاهی می بیند.

این معلم اخلاق با توضیح درباره فراز «إِلَهِی إِنَّ اخْتِلاَفَ تَدْبِیرِک ..... مَا یَلِیقُ بِکَرَمِکَ‏» این دعای شریفه به شرح معنای تدبیر الاهی در جهان و درس‌های علمی و تربیتی این موضوع پرداخت. وی افزود: تدبیر یعنی اداره پی در پی یک چیز بر اساس نقشه خاص که اداره کننده قدرت بر آن اداره را دارد.

وی ادامه داد: بنابراین هم علم خداوند و هم قدرت الاهی را در مسئله تدبیر می‌بینیم.

آیت‌الله تحریری در ادامه با بیان فرازهایی از این دعا گفت: روند عالَم این است که اگر انسان راه صحیح را انتخاب نماید، خداوند هم خیر دنیوی و هم سعادت اخروی را برای او فراهم می آورد.

وی در ادامه با بیان نقش مسئله فهم تدبیر الاهی در نظام هستی، افزود: در صورت علم به تدبیر الهی، اگر مومن به هدف خود نرسید مایوس و ناامید نشده از پا نمی افتد چرا که در این مسئله مصلحت الاهی را می بیند، و سعی می کند تا موانع دستیابی به هدف را مورد بازشناسی و تحلیل قرار دهد.

وی ادامه داد: اما اگر به هدف خویش دست یافت، باز هم از حرکت باز نایستاده و بر اساس داشته‌هایش حالت غرور و کبر در او ایجاد نمی‌شود.

آیت‌الله تحریری با اشاره به شخصیت و عاقبت افرادی هم چون قارون و فرعون به عنوان مغروران تاریخی جهان افزود: گاه انسان چنان در باد غفلت گرفتار می‌شود که حتی به نداشته‌هایش هم افتخار کرده مغرور می‌شود. شادمانی و فرح از علم و اراده و قدرت به شکل استقلالی نوعی قارون‌صفتی است.

این استاد اخلاق حوزه علمیه افزود: اگر به علمی رسیدیم، نبایستی از دیگران دریغ کنیم که این دستوری برای تربیت ماست. خداوند متعال از سویی فیوضات مادی و معنوی را در این دنیا برای ما قرار داده است و از سوی دیگر استعداد و زمینه بهره وری آن را هم در ما گذاشته است.

وی با اشاره به ناتوانی ذاتی انسان در دفع ضرر از خود و نقش توجه به ناتوانی انسان در جلوگیری از غرور نفس بیان کرد: بلاها و امراض تنبه برای این است که انسان بداند از خود هیچ ندارد، چون اگر توانی داشت مانع این ضررها برای خود می‌شد.

آیت‌الله تحریری افزود: سکون در نگرش به عطاء، انسان را از تحرک در مسیر عطای الهی باز داشته و به یأس می‌اندازد.

برگرفته از: خبرگزاری تسنیم

حالت بی نیازی در کلام استاد محمدباقر تحریری

یکی از حالات شریف نفس انسانی،حالت بی نیازی از امور دنیایی است،یعنی با وجود اینکه انسان به امور دنیایی به طور طبیعی نیازمند بوده و ناچار است برای رفع نیازهای خود دست به سوی این و آن دراز کند،اما از لحاظ روحی می تواند با قناعت، حالت استغنا پیدا کرده و همواره چشم طمع و نیاز خود را از دیگران ببندد و از این رو علی (ع) می فرماید:" من قنع،عز و استغنی، کسی که قانع باشد،سربلند و بی نیاز است.

منبع: عروج عقل/محمدباقر تحریری/جلد۲/ص۲۱

مشكلات راه عشق جانان در بیان آیت الله سعادت پرور و شعر خواجه

خواجه در اين غزل خبر از مشكلات راه عشق جانان داده، و چاره خلاصى از آنها را، دوام ذكر دوست و عنايات پى در پى او دانسته مى گويد:

الا! يا أيُّهَا السّاقى! أدِرْ كَأسْاً وناوِلْها                   كه عشق آسان نمود اوّل، ولى افتاد مشكلها

اى محبوبى كه نه تنها عشّاقت، بلكه تمامى عالم را- دانسته و ندانسته- مست جمال خود نموده‏اى! به عاشقانت عنايت ديگرى داشته باش و پى در پى از ديدارت بهره مندشان ساز و از طريق مظاهرت- كه ظرف تجلّيات تواند- به خود آگاهشان فرما؛ كه: «إلهى! عَلِمْتُ بِاخْتِلافِ الآثارِ وَتَنَقُّلاتِ الأطْوارِ، أنَّ مُرادَكَ مِنّى أنْ تَتَعرَّفَ إلَىَّ فى كُلِّ شَىْ ءٍ، حَتّى‏ لا أجْهَلَكَ فى شَىْ ءٍ.» : (بار الها! از پى در پى در آمدن آثار و مظاهر و دگرگون شدن تحوّلات دانستم كه مقصود تو از [خلقت‏] من اين است كه خودت را در هر چيز به من بشناسانى، تا در هيچ چيز به تو جاهل نباشم.- به گفته خواجه در جايى:

اى بُرده نَردِ حُسن ز خوبان روزگار                 قدّت به راستى چو سهى سروِ جويبار

 داديم دل به دست خط و خال و زلف تو             از دست هر سه تا چه كشد اين دل فكار

 تا سختيهاى راه آنان را از پا در نياورد؛ چرا كه عشق تو را در آغاز آسان و سهل مى‏پنداشتند و از مشكلات راه بى‏خبر بودند، ناچار محتاج به نفحات و تجلّيات پى در پى‏ات مى باشند، تا بتوانند سختيهاى منازل را تحمّل نمايند؛ كه: «وَها! أنَا مُتَعَرِّضٌ لِنَفَحاتِ رَوْحِكَ وَعَطْفِكَ، وَمُنْتَجِعٌ غَيْثَ جُودِكَ وَلُطْفِكَ ... إلهى! ما بَدَأْتَ بِهِ مِنْ فَضْلِكَ، فَتَمِّمْهُ؛ وَما وَهَبْتَ لى مِنْ كَرَمِكَ، فَلا تَسْلُبْهُ.» : (و هان! اينك من متعرّض و خواهانِ نسيمهاى رحمت و مهر توام، و باران بخشش و لُطفت را خواستارم ... معبودا! آنچه از فضلت [براى من‏] آغاز كردى، به اتمام رسان؛ و آنچه از كَرَمت عنايت فرمودى، از من مگير.).

خلاصه آنكه: خواجه در اين بيت در مقام تقاضا و تمنّاى ديدار و مشاهده پى در پى دوست براى خود و سالكين مى باشد. در جايى مى گويد:

خيز تا از درِ ميخانه گشادى طلبيم‏                    بر دَرِ دوست نشينيم و مرادى طلبيم‏

زادِ راهِ حرم دوست نداريم، مگر                      به گدايى، ز دَرِ ميكده، زادى

جمال آفتاب ؛ ج‏1 ؛ ص22

ساخت نرم افزار گنج سعادت(متن کامل 11 عنوان کتاب در 37 جلد از آثار آیت حق، حاج شیخ علی سعادت پرور)

  • متن کامل 11 عنوان کتاب در 37 جلد از آثار عارف الهی و آیت حق، حاج شیخ علی سعادت پرور ( پهلوانی تهرانی ) ، به زبان فارسی و عربی در موضوع: شرح حدیث معراج، شرح معارف ادعیه، شرح عرفانی دیوان حافظ، فضایل معنوی فاطمه زهرا (س)، اسرار مقتل سیدالشهداء(ع)، مهدویت، کلمات عرفا، شرح منظومه گلشن راز، آداب طریقت و وصایای اخلاقی
  • ارائه کتابهای: سرالاسرار (شرح حدیث معراج)، نور هدایت (شرح معارف فرازهای کلیدی ادعیه، بر اساس کتاب اقبال الاعمال)، جمال آفتاب و آفتاب هر نظر|(شرحی بر دیوان حافظ شیرازی)، جلوه نور (پرتوی از فضایل معنوی حضرت فاطمه (س) )، فروغ شهادت(اسرار مقتل سید الشهداء(ع))، الشموس المضیئه فی الغیبه و الظهور و الرجعه، ظهور نور (ترجمه کتاب الشموس المضیئه)، پاسداران حریم عشق(کلمات عرفا)، زار دل(شرحی بر منظمومه گلشن راز)، رسائل عرفانی(مجموعه یازده رساله عرفانی)، پندنامه سعادت(وصایای اخلاقی معظم له)
  • قابلیت پژوهش در عناوین بابها، فصلها و مباحث کتب از طریق فهرست درختی و گزینشی
  • جستجوی ساده و پیشرفته در متن فهرست کتب
  • متن کامل قرآن کریم با ترجمه فارسی به همراه قابلیت جستجو در آیات
  • نمایش 96 تصویر مربوط به دوران حیات و تشییع پیکر معظم له به همراه 7 قطعه صوت و 3 قطعه فیلم مرتبط با ایشان
  • قابلیتهای متنوع پژوهشی و یادداشت برداری، ذخیره، ویرایش و چاپ متن
  • برای تهیه این نرم افزار به آدرس http://www.noorshop.ir/ قسمت مجموعه آثار متاخرین مراجعه فرمایید.

    گفت و گوی حضرت استاد با خبرنگار خبرگزاری رسا در مورد حضرت امام خمینی(ره)

    حجت الاسلام و المسلمین محمد باقر تحریری که از شاگردان مرحوم علامه طباطبایی و مرحوم آیت الله سعادت پرور(پهلوانی) و از اساتید سطوح عالی فلسفه و عرفان در حوزه علمیه است، در گفت و گو با خبرنگار خبرگزاری رسا، حضرت امام خمینی(ره) را عارفی می داند که در بحرانی ترین فعالیت های دنیایی و سیاسی، بر مبنای معارف توحیدی و عرفانی عمل می کردند.

    وی معتقد است عرفانی مورد تأیید اسلام است که جامع بوده و با تمامی فعالیت های اجتماعی سازگار می باشد. وی تأکید می کند عرفانی که دیدگاه اجتماعی و سیاسی ندارد، عرفان اسلامی نیست.

    مشروح این گفت و گو در ادامه می آید:

    رسا - حضرتعالی شخصیت امام خمینی (ره) را در جنبه عرفان نظری و عرفان عملی چگونه ارزیابی می کنید؟


    اولا باید عرض کنم که شخصیت بزرگ امام «رضوان الله تعالی علیه» به گونه ای است که اظهار نظر امثال بنده قطعا باعث نقص ایشان می شود، منتها عمدتا بررسی اینگونه مباحث از جهت آن آثاری است که از این شخصیت بزرگ در دسترس است از جمله؛ آثار نوشتاری، گفتاری و همچنین سیره عملی حضرت امام (ره).

    سیره عملی ایشان، به نوعی نشان دهنده جایگاه عرفان عملی حضرت امام (ره) است و نشان دهنده این است که ایشان در چه عوالمی سیر می کردند، گرچه ما حقیقت آن عوالم را درک نمی کنیم، اما نموداری از آن را می فهمیم. همچنین آثار نوشتاری نشان دهنده آن دیدگاه های عرفان نظری ایشان است این در مرحله اول.

    اما درمرحله دوم؛ آن مقداری که از آثار نوشتاری حضرت امام (ره) استفاده می شود، ایشان در مسأله عرفان نظری از عرفان نظری رایج که از آثار عرفای مسلمان و دارای مقام بالای علمی باقی مانده است، پیروی می کردند و همان خط و مشی را به نوعی در تدریس و تدوین مطالب دنبال می کردند.

    ادامه نوشته

    عزت نفس با قناعت

    اگر کسی به شخصیت خود پی ببرد و عظمت آن را دریابد، حاضر نمی شود که آن را نزد دیگران خوار و ذلیل کند و برای امور ناچیز دنیایی نزد دیگران خضوع و کرنش نماید تا چیزی دریافت کند و یا دیگران برای او کار کنند تا او به زندگی مرفه دست یابد که روایات فراوانی عزت نفس را از آثار مهم قناعت می دانند به ویژه برای مومن که نباید عزت ایمانی خود را با امور فانی دنیا مبادله کند. علی(ع) می فرماید: القناعه عز؛ قناعت عزت است. و نیز می فرماید: عز القنوع خیر من ذل الخضوع؛ عزت قناعت، بهتر از ذلت خضوع است.

    منبع: عروج عقل/محمدباقر تحریری/جلد۲/ص۲۱